Trước làn sóng lạm dụng AI trong học tập, nhiều giáo sư Mỹ chuyển sang hình thức thi vấn đáp truyền thống nhằm đánh giá đúng năng lực sinh viên.
- Những quy định mới 2026 người cầm lái cần lưu ý
- TP.HCM: Triệt phá đường dây cá độ bóng đá qua mạng quy mô hơn 80 tỷ đồng
- Chồng chém chết vợ đúng ngày ra tòa hòa giải ly hôn
Thi vấn đáp thay thế bài viết trong thời đại AI
Trước sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo, nhiều giảng viên tại Mỹ và Canada đang quay lại phương pháp kiểm tra kiến thức tưởng chừng đã lỗi thời: thi vấn đáp trực tiếp. Cách làm này giúp đánh giá chính xác khả năng tư duy, lập luận và mức độ hiểu bài của sinh viên, thay vì dựa vào các bài viết có thể do AI hỗ trợ.
Tại Đại học Wyoming (Mỹ), giáo sư Catherine Hartmann đã áp dụng hình thức thi hỏi – đáp cho môn Tôn giáo. Thay vì viết luận hay làm bài trắc nghiệm trên máy tính, sinh viên phải đối thoại trực tiếp với giảng viên trong khoảng 30 phút. Trước kỳ thi, họ được cung cấp danh sách các khái niệm trọng tâm và phải trình bày, phân tích, tranh luận để chứng minh năng lực học thuật.
Bà Hartmann cho biết việc yêu cầu sinh viên không sử dụng thiết bị điện tử trong lớp giúp khuyến khích tư duy độc lập và sự tập trung. Theo bà, phương pháp này giúp giảng viên hiểu rõ sinh viên thực sự nắm kiến thức đến đâu, thay vì chỉ đọc những bài viết có thể do AI tạo ra.
Nhiều đại học áp dụng để hạn chế gian lận
Xu hướng này không chỉ xuất hiện ở các lớp học nhỏ. Tại Đại học Vanderbilt (bang Tennessee), giáo sư Mark Chin đã áp dụng hình thức thi vấn đáp cho môn Khoa học dữ liệu. Thay vì yêu cầu sinh viên viết mã, ông cho họ xem các đoạn chương trình có sẵn và yêu cầu giải thích chức năng, cách hoạt động ngay tại chỗ.
Theo ông Chin, AI hiện có thể giải quyết rất nhanh các bài tập lập trình, nên việc đánh giá dựa trên sản phẩm cuối cùng không còn phản ánh đúng năng lực học tập. “Tôi muốn biết sinh viên có thực sự hiểu bài hay không”, ông nói.
Tại Đại học Western Ontario (Canada), hình thức thi vấn đáp thậm chí được triển khai cho lớp Kinh doanh với quy mô lên tới 600 sinh viên. Trong khi đó, Đại học California – San Diego cũng đã áp dụng phương pháp này cho nhiều học phần kỹ thuật.
Tác động tích cực đến sinh viên và giảng viên
Theo khảo sát của Inside Higher Ed, 85% sinh viên thừa nhận từng dùng AI để lên ý tưởng hoặc chuẩn bị cho bài kiểm tra, và 25% dùng để hoàn thành bài tập. Nhiều giảng viên cho biết các công cụ phát hiện nội dung do AI tạo ra không thực sự hiệu quả, khiến họ rơi vào thế “đối đầu” với sinh viên.
Giáo sư Hartmann cho rằng thi vấn đáp giúp xóa bỏ căng thẳng đó. Thay vì nghi ngờ, giảng viên và sinh viên có thể tập trung vào trao đổi học thuật. Sau nhiều đợt áp dụng, bà nhận thấy sinh viên tuy ban đầu lo lắng nhưng sau đó tự tin hơn và thể hiện khả năng hiểu bài rõ rệt.
Carley King, sinh viên Đại học Illinois, chia sẻ rằng hình thức này giúp cô thể hiện kiến thức nhanh chóng, không phải mất thời gian viết bài dài. Trong khi đó, bà Tricia Bertram Gallant, Giám đốc Văn phòng Liêm chính Học thuật tại Đại học California – San Diego, khuyến nghị các khoa nên tổ chức ít nhất một kỳ thi vấn đáp để rèn luyện kỹ năng trình bày và tư duy mạch lạc cho sinh viên
Theo: VnExpress

