Từ 2026, Việt Nam áp dụng Luật BHXH mới khiến số năm đóng để hưởng lương hưu tối đa thay đổi giữa nam và nữ nhằm đảm bảo an sinh xã hội.
- Cháy siêu thị ở Hà Nội khu tập thể Vĩnh Phúc lúc rạng sáng
- Nghệ An: Điều tra nghi án bạo hành học sinh lớp 6 vì rửa bát chưa sạch
- Khởi tố hai người liên quan vụ con rể nằm trên kính chắn gió ô tô tại Hà Nội
Cách tính tỷ lệ để hưởng lương hưu tối đa 75%
Theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024 có hiệu lực từ giữa năm 2025, lộ trình tính lương hưu sẽ có những biến chuyển quan trọng bắt đầu từ năm 2026. Tỷ lệ hưởng lương hưu cao nhất được xác định là 75% mức bình quân tiền lương hoặc thu nhập tháng làm căn cứ đóng bảo hiểm. Đối với lao động nữ, cơ chế tính bắt đầu từ mức 45% cho 15 năm đóng đầu tiên, sau đó mỗi năm đóng thêm sẽ được cộng 2% cho đến khi đạt mức trần theo quy định.
Trong khi đó, quy định dành cho lao động nam lại yêu cầu thời gian tham gia bảo hiểm dài hơn để đạt cùng một tỷ lệ hưởng tối ưu. Cụ thể, nam giới cần đóng đủ 20 năm để có mức khởi điểm 45% và cũng được cộng thêm 2% cho mỗi năm đóng bảo hiểm xã hội sau đó. Như vậy, để đạt được mức 75% tiền lương hưu, lao động nam phải tích lũy đủ 35 năm đóng bảo hiểm thay vì chỉ cần 30 năm như đối với lao động nữ.
Các quy tắc này được áp dụng thống nhất cho cả hai loại hình là bảo hiểm xã hội bắt buộc và bảo hiểm xã hội tự nguyện. Điểm mới đáng lưu ý là đối với lao động nam có thời gian đóng ngắn từ 15 năm đến dưới 20 năm, mức hưởng khởi điểm sẽ là 40% cho 15 năm đầu và mỗi năm sau đó cộng thêm 1%. Sự điều chỉnh này nhằm mục đích bao phủ an sinh rộng hơn, tạo cơ hội hưởng lương hưu cho những người tham gia hệ thống muộn.
Các quy định về nghỉ hưu sớm và giải pháp nâng mức lương hưu
Một khía cạnh khác cần lưu ý là tác động của việc nghỉ hưu trước tuổi quy định đối với tỷ lệ lương hưu thực nhận hàng tháng. Trừ những trường hợp đặc biệt được luật pháp cho phép, mỗi năm người lao động nghỉ hưu sớm sẽ bị giảm trừ 2% vào tỷ lệ hưởng. Nếu thời gian nghỉ sớm có tháng lẻ từ đủ 6 tháng đến dưới 12 tháng, mức giảm trừ được tính là 1% để đảm bảo tính minh bạch.
Để cải thiện nguồn thu nhập khi về già, cơ quan chức năng khuyến khích người lao động cân nhắc việc đóng bảo hiểm trên nền tiền lương cao hơn. Việc nâng mức bình quân thu nhập làm căn cứ đóng sẽ trực tiếp làm tăng số tiền lương hưu thực nhận do mức hưởng được tính theo công thức nhân tỷ lệ với tiền lương căn cứ. Đây là giải pháp hữu hiệu cho những người lao động có điều kiện kinh tế ổn định trong quá trình làm việc.
Ngoài hệ thống bảo hiểm công, hình thức bảo hiểm hưu trí bổ sung cũng đang được đẩy mạnh như một lựa chọn tự nguyện theo nguyên tắc thị trường. Loại hình này cho phép cá nhân và doanh nghiệp cùng đóng góp vào tài khoản hưu trí riêng biệt để bổ sung thêm nguồn thu nhập bên cạnh lương hưu chính từ Nhà nước. Hiện tại, chính sách cũng đang áp dụng các mức ưu đãi thuế nhất định để khuyến khích sự tham gia của người dân vào các quỹ này.
Theo: Báo Người Lao Động