Việc Mojtaba Khamenei kế vị cha mình đánh dấu bước ngoặt lớn, đặt ra nhiều thách thức cho mối quan hệ giữa Tehran với Israel và Hoa Kỳ hiện nay.
- Nắng nóng năm 2026: Thiên tai cực đoan và bão mạnh khó lường
- Đà Nẵng yêu cầu thương nhân đảm bảo cung ứng xăng dầu khi giá tăng
- Vụ tai nạn đường sắt tại Hà Nội và bài toán an toàn
Mojtaba Khamenei và quyền lực từ bóng tối IRGC
Mojtaba Khamenei, 57 tuổi, từ lâu đã được xem là một nhân vật đầy quyền lực nhưng lại vô cùng kín tiếng trong chính trường Iran. Trước khi chính thức lộ diện, ông chủ yếu hoạt động tại văn phòng của cha mình, đảm nhận vai trò điều phối các hoạt động quân sự và tình báo quan trọng. Sự nghiệp của ông gắn liền với mối quan hệ chặt chẽ với lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), tổ chức được cho là đã hậu thuẫn mạnh mẽ để ông bước lên vị trí quyền lực cao nhất.
Dù ít khi xuất hiện trước công chúng hay có các bài phát biểu công khai, Mojtaba vẫn kịp trang bị cho mình đầy đủ nền tảng tôn giáo cần thiết. Ông sở hữu học vị đại giáo sĩ (ayatollah), một điều kiện tiên quyết để nắm giữ vai trò lãnh đạo tinh thần tại quốc gia này. Việc ông thường xuyên giảng dạy các lớp thần học Shiite với lượng học viên đông đảo cho thấy sự chuẩn bị bài bản về mặt uy tín tôn giáo trước khi tiếp quản vị trí từ người cha quá cố.
Tuy nhiên, sự bí ẩn bao trùm lên tính cách và quan điểm chính trị của ông vẫn là một dấu hỏi lớn đối với giới quan sát quốc tế. Ngoài vòng tròn thân cận của gia đình, rất ít người biết được ông sẽ điều hành đất nước theo khuynh hướng nào. Giờ đây, với tư cách là tổng tư lệnh lực lượng vũ trang và lãnh đạo chính trị mới, Mojtaba Khamenei đang nắm giữ vận mệnh của Iran trong một giai đoạn đầy biến động và rủi ro.
Mojtaba Khamenei và bài toán kế vị đầy tranh cãi
Việc lựa chọn Mojtaba Khamenei được giới chuyên gia nhận định là một tín hiệu cho thấy sự ưu tiên về tính tiếp nối và ổn định hệ thống. Chuyên gia Vali R. Nasr từ Đại học Johns Hopkins đánh giá rằng Mojtaba là người sẵn sàng nhất để củng cố quyền lực nhanh chóng và khẳng định sự kiểm soát tuyệt đối. Dù từng có thời gian “biến mất” khỏi sự chú ý của dư luận trong hai năm qua, nhưng thực tế ông đã luôn được quy hoạch cho vị trí này từ rất lâu.
Đáng chú ý, việc kế vị này dường như đi ngược lại với ý nguyện ban đầu của cố Lãnh tụ Ali Khamenei. Các nguồn tin thân cận cho biết ông Ali từng bày tỏ mong muốn không để con trai nối nghiệp vì lo ngại vai trò lãnh đạo tối cao sẽ biến thành hình thức “cha truyền con nối”. Điều này đặc biệt nhạy cảm khi cuộc Cách mạng Hồi giáo năm 1979 vốn nổ ra để lật đổ chế độ quân chủ và cam kết chấm dứt việc chuyển giao quyền lực theo dòng tộc.
Sự lên ngôi của Mojtaba cho thấy sự đồng thuận của các nhóm quyền lực tại Iran, bao gồm các giáo sĩ cao cấp và IRGC, trong bối cảnh quốc gia này đang đối mặt với khủng hoảng và chiến tranh. Một số nhà phân tích hy vọng rằng, với tư cách là thế hệ giáo sĩ trẻ và thực dụng hơn, ông có thể mang lại những thay đổi theo hướng cải cách. Nhờ dòng dõi của mình, Mojtaba được kỳ vọng sẽ ít gặp phải sự phản kháng từ các phe phái bảo thủ cứng rắn trong nội bộ.
Theo: Báo Thanh niên