Washington quyết định dỡ bỏ phong tỏa hàng hải đối với Tehran đồng thời đặt ra những yêu cầu khắt khe nhằm chấm dứt hoàn toàn nguy cơ vũ khí hạt nhân.
- Du thuyền bà Trương Mỹ Lan cùng hai tàu hạng sang sắp được đấu giá
- Thỏa thuận Mỹ – Iran: Tổng thống Trump xác lập lằn ranh đỏ đối với phía Tehran
- Israel cắt đứt liên lạc với người đứng đầu Liên hợp quốc
Diễn biến phong tỏa từ tháng tư và tác động tới kinh tế vùng Vịnh
Sự kiện quan trọng này diễn ra vào ngày 29/5 khi nhà lãnh đạo Mỹ Donald Trump bất ngờ đưa ra thông điệp về việc thay đổi chính sách hải quân tại khu vực eo biển Hormuz đầy biến động. Lệnh phong tỏa hải quân vốn được áp dụng từ ngày 13/4 đối với các cảng của Iran đã tạo nên một áp lực kinh tế chưa từng có khiến lưu lượng giao thông tại tuyến đường thủy này gần như bằng không. Việc dỡ bỏ phong tỏa được coi là tín hiệu tích cực cho hàng loạt tàu hàng đang bị kẹt cứng tại đây có cơ hội tiếp tục hành trình sau nhiều tuần đình trệ.
Nhìn lại lịch sử cuộc đối đầu từ cuối tháng 2 chúng ta thấy rõ sự căng thẳng khi Iran cũng thực hiện các biện pháp đáp trả bằng cách thắt chặt kiểm soát lối vào eo biển. Tehran thậm chí đã lên kế hoạch thu phí tàu bè đi qua đây như một cách để tìm kiếm nguồn ngoại tệ bù đắp cho những thiệt hại do lệnh trừng phạt kinh tế từ các chính phủ phương Tây. Tuy nhiên thông cáo mới nhất từ Washington đã bác bỏ hoàn toàn khả năng này khi yêu cầu eo biển phải được lưu thông tự do không điều kiện và hoàn toàn miễn phí theo cả hai chiều.
Để đảm bảo an toàn tuyệt đối Mỹ đã yêu cầu phía Iran phối hợp kích nổ toàn bộ số thủy lôi còn lại vốn là mối đe dọa tiềm tàng cho các tàu vận tải quốc tế. Tổng thống Mỹ khẳng định các tàu quét mìn của lực lượng hải quân nước này đã thực hiện một khối lượng công việc khổng lồ để dọn dẹp mặt biển trong thời gian qua. Đây được xem là hành động thực tế nhằm tái lập trật tự hàng hải tại khu vực vốn chiếm giữ vai trò huyết mạch trong việc cung ứng năng lượng cho toàn thế giới đồng thời giải tỏa nỗi lo cho gia đình các thủy thủ.
Số phận kho uranium 60% và kế hoạch vận chuyển về Mỹ
Trọng tâm của bản thông báo ngày 29/5 còn nằm ở yêu cầu giải quyết dứt điểm kho uranium làm giàu mà Iran đang lưu giữ dưới những ngọn núi kiên cố. Theo các báo cáo kỹ thuật vật liệu phóng xạ này đang nằm sâu tại các vị trí từng chịu đòn tấn công từ máy bay ném bom chiến lược B-2 vào khoảng 11 tháng trước. Phía Mỹ tuyên bố sẽ phối hợp với Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế để trực tiếp khai quật và tiêu hủy số vật liệu mà họ gọi là “bụi hạt nhân” này để đảm bảo an ninh khu vực.
Hiện tại Iran đang sở hữu khoảng 400kg uranium được làm giàu tới mức 60% một con số khiến các nhà hoạch định chính sách tại Washington vô cùng quan ngại về khả năng chế tạo bom. Mặc dù Tehran liên tục khẳng định chương trình nguyên tử của họ chỉ phục vụ mục đích hòa bình nhưng Mỹ vẫn coi mức làm giàu này là một “lằn ranh đỏ” không thể bỏ qua. Kế hoạch của ông Trump là vận chuyển toàn bộ số uranium này sang Mỹ hoặc một địa điểm trung gian để xử lý tại chỗ dưới sự giám sát nghiêm ngặt của các chuyên gia quốc tế.
Kết thúc bài phát biểu trên mạng xã hội ông Trump cho biết ông sẽ có cuộc họp quan trọng tại phòng Tình huống để đưa ra những quyết định cuối cùng về thỏa thuận này. Ông cũng lưu ý rằng dù các vấn đề ít quan trọng hơn đã được thống nhất nhưng sẽ không có bất kỳ dòng tiền nào được lưu chuyển cho đến khi có những thông báo cụ thể hơn. Thế giới đang đổ dồn sự chú ý vào kết quả của cuộc họp này để xem liệu cuộc xung đột kéo dài nhiều tháng qua có thực sự đi đến hồi kết hay không.
Theo: Báo Dân trí