Virus Hanta vừa gây chú ý sau đợt bùng phát trên du thuyền tại Đại Tây Dương, nhắc nhở về lịch sử lây lan phức tạp của mầm bệnh này từ năm 1950.
- Gia Lai: Bắt thanh niên đục két sắt trộm hơn nửa tỷ, và trộm tiền mừng cưới của hàng xóm
- Người đàn ông 72 tuổi ba lần vượt cửa tử nhờ nghị lực sống
- Trộm cắp tài sản tại Huế khi đang bị cấm rời khỏi Đà Nẵng
Quá trình nhận diện Virus Hanta từ sông Hantan đến các cảng biển lớn
Lịch sử của loại virus này bắt đầu từ năm 1951, khi hàng ngàn binh sĩ tại Hàn Quốc bất ngờ mắc chứng sốt xuất huyết kèm hội chứng thận (HFRS).Theo các ghi chép y tế, khoảng 3.000 binh sĩ đóng quân dọc theo sông Hantan đã được chẩn đoán mắc căn bệnh lạ này, dẫn đến những nghiên cứu sâu sắc đầu tiên về bệnh lý. Phải đến năm 1976, các nhà khoa học mới chính thức phân lập được chủng virus này từ loài chuột đồng gần khu vực sông Hantan, từ đó tên gọi của họ virus này được xác lập.
Sự hiện diện của mầm bệnh này không chỉ giới hạn ở châu Á như các nhận định ban đầu của giới khoa học. Năm 1993, các nghiên cứu tại Đại học Johns Hopkins đã phát hiện virus này xuất hiện trên chuột tại các cảng biển lớn ở Mỹ như Baltimore, New York và Philadelphia. Giới chức y tế cho rằng virus đã theo các con tàu chở hàng từ châu Á để cập cảng nước Mỹ, đánh dấu sự dịch chuyển quy mô lớn của các loài động vật gặm nhấm mang mầm bệnh qua các đại dương.
Cũng trong năm 1993, một chủng virus hoàn toàn mới thuộc họ này đã được phát hiện tại vùng Tây Nam nước Mỹ sau khi khiến ít nhất 15 người thiệt mạng. Chủng này được đặt tên là Sin Nombre, với vật chủ chính là loài chuột hươu phổ biến khắp khu vực Bắc Mỹ. Khám phá này đã thay đổi hoàn toàn cách nhìn của giới y khoa về sự đa dạng của họ virus này, vốn đã tồn tại âm thầm trong tự nhiên từ nhiều thế kỷ trước khi bị con người phát hiện.
Những chủng biến thể mới và thực trạng lây nhiễm trong thời gian gần đây
Tại khu vực Nam Mỹ, một biến thể đáng lo ngại khác mang tên virus Andes đã được xác định lần đầu vào năm 2002 tại Argentina. Chủng virus này gây chú ý đặc biệt vì đây là loại duy nhất trong họ này có khả năng lây truyền trực tiếp từ người sang người qua tiếp xúc gần. Các vụ bùng phát tại vùng Patagonia vào các năm 2018 và 2019 đã buộc chính quyền địa phương phải áp dụng các biện pháp cách ly nghiêm ngặt để ngăn chặn sự lây lan trong cộng đồng.
Đến tháng 4 năm 2026, thế giới một lần nữa ghi nhận sự bùng phát của virus trên du thuyền MV Hondius khi đang hành trình từ Argentina đến Tây Ban Nha. Tính đến nay, đã có ít nhất 11 trường hợp nhiễm bệnh được báo cáo, trong đó có 3 người tử vong và một trường hợp đang trong tình trạng nguy kịch. Các nhà chức trách nghi ngờ nguồn gốc ban đầu xuất phát từ việc phơi nhiễm với loài gặm nhấm tại Argentina trước khi các hành khách lên tàu tham gia hành trình.
Dù gây ra tỷ lệ tử vong rất cao, lên đến 50% ở một số chủng tại châu Mỹ, nhưng các chuyên gia đánh giá nguy cơ đại dịch là không cao. Việc lây nhiễm từ người sang người đòi hỏi sự tiếp xúc rất gần và kéo dài, khiến khả năng phát tán rộng rãi ra cộng đồng ở mức thấp. Tuy nhiên, Tổ chức Y tế Thế giới vẫn khuyến cáo các quốc gia cần giám sát chặt chẽ các chùm ca bệnh và duy trì các biện pháp phòng ngừa tại những khu vực có sự hiện diện của động vật gặm nhấm.
Theo: Báo Dân trí
,