Sự chấm dứt của New START nối tiếp chuỗi đổ vỡ của các thỏa thuận kiểm soát vũ khí hạt nhân, thúc đẩy các cường quốc ra mắt nhiều loại khí tài tấn công mới.

Di sản của các thỏa thuận kiểm soát bị đứt gãy từ thời Chiến tranh Lạnh

New START chỉ là mắt xích cuối cùng trong chuỗi dài các hiệp ước cắt giảm vũ khí hạt nhân giữa Mỹ và Nga, khởi đầu bằng SALT I năm 1972. Trước đó, Hiệp ước Chống Tên lửa Đạn đạo (ABM) năm 1972 từng giới hạn hệ thống phòng thủ tên lửa cho đến khi Mỹ đơn phương rút khỏi thỏa thuận năm 2001 bất chấp cảnh báo từ Moskva. Điện Kremlin luôn coi các lá chắn tên lửa của Washington là mối đe dọa làm suy yếu khả năng răn đe hạt nhân của Nga.

Tiếp đó, Hiệp ước Lực lượng Hạt nhân Tầm trung (INF) ký năm 1987 cũng bị chấm dứt vào năm 2019. Thỏa thuận này vốn cấm các tên lửa phóng từ mặt đất có tầm bắn từ 500-5.500 km. Đây là loại vũ khí đặc biệt gây mất ổn định vì thời gian bay rất ngắn, chỉ để lại vài phút cho đối phương đưa ra quyết định đáp trả, làm tăng nguy cơ xảy ra chiến tranh hạt nhân do những cảnh báo sai lệch từ hệ thống giám sát.

Nga hiện đại hóa kho vũ khí hạt nhân với tên lửa Oreshnik và các công nghệ răn đe mới

Để đáp trả việc Mỹ xây dựng hệ thống phòng thủ, ông Putin đã ra lệnh phát triển tên lửa hành trình hạt nhân Burevestnik và thiết bị không người lái dưới nước Poseidon. Nga xác nhận đã thử nghiệm thành công cả hai loại vũ khí này vào năm ngoái và đang trong quá trình chuẩn bị triển khai thực tế. Đáng chú ý, vào tháng 11/2024 và tháng vừa qua, Nga đã tấn công Ukraine bằng phiên bản thông thường của tên lửa đạn đạo tầm trung Oreshnik mới.

Moskva khẳng định Oreshnik có tầm bắn lên tới 5.000 km, đủ sức vươn tới mọi mục tiêu tại châu Âu với cả đầu đạn hạt nhân hoặc thông thường. Việc đưa vào sử dụng các loại tên lửa tầm trung mới này đánh dấu một bước leo thang đáng kể trong năng lực tấn công của Nga khi các rào cản từ hiệp ước INF không còn tồn tại. Sự phát triển công nghệ quân sự đang vượt xa các nỗ lực ngoại giao nhằm kiềm chế chúng, đẩy thế giới vào một cuộc cạnh tranh khí tài hạt nhân khốc liệt hơn bao giờ hết.

Theo: Khai Mở

Từ Khóa: