Kinh tế Nga sụt giảm 0,3% trong quý đầu năm 2026, chấm dứt chuỗi tăng trưởng liên tục từ đầu năm 2023 do ảnh hưởng của cấm vận và lãi suất vay quá cao.

Kinh tế Nga đối mặt áp lực từ cấm vận và lãi suất

Theo số liệu từ Bộ Kinh tế Nga, tổng sản phẩm quốc nội (GDP) trong quý đầu tiên của năm 2026 đã ghi nhận mức tăng trưởng âm 0,3%. Đây là dấu hiệu hụt hơi đầu tiên của nền kinh tế này sau hơn hai năm duy trì đà phục hồi hậu đại dịch và thích ứng với các lệnh trừng phạt,. Diễn biến cụ thể qua từng tháng cho thấy sự trồi sụt thất thường: tháng 1 giảm mạnh 1,8%, tháng 2 tiếp tục giảm 1,1% trước khi có sự hồi phục nhẹ 1,8% vào tháng 3.

Các chuyên gia tài chính nhận định rằng nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tình trạng này là sự kết hợp giữa các lệnh trừng phạt khắt khe từ phương Tây và chính sách tiền tệ thắt chặt. Việc Ngân hàng Trung ương Nga duy trì lãi suất cơ bản ở mức cao 14,5% đã tạo ra một rào cản lớn đối với các hoạt động đầu tư và tiêu dùng. Mặc dù Moscow từng kỳ vọng vào sự ổn định của giá dầu và xuất khẩu nguyên liệu, nhưng những gián đoạn cung ứng gần đây đã làm suy yếu đáng kể các trụ cột tài chính truyền thống.

Tại Điện Kremlin, Tổng thống Vladimir Putin đã bày tỏ sự không hài lòng và yêu cầu các quan chức cấp cao phải thực hiện các biện pháp khẩn cấp để thúc đẩy tăng trưởng. Chính phủ Nga hiện đang đứng trước áp lực phải tìm ra động lực mới khi các yếu tố nhất thời như tuyết rơi dày đặc hay việc tăng thuế giá trị gia tăng không còn là lý do đủ thuyết phục cho sự trì trệ. Dự báo tăng trưởng cả năm đã bị các định chế tài chính lớn như Sberbank hạ xuống mức chỉ còn từ 0,5% đến 1%.

Doanh nghiệp nội địa gặp khó vì thiếu vốn đầu tư

Thực trạng khắc nghiệt nhất đang diễn ra tại khu vực sản xuất và khai khoáng, nơi lợi nhuận của các doanh nghiệp đã sụt giảm tới 33% trong hai tháng đầu năm. Với mức lãi suất vay vốn vượt quá khả năng chịu đựng, nhiều công ty gần như không thể tiếp cận nguồn tài chính để tái đầu tư hoặc nâng cấp công nghệ. Theo phản ánh từ các lãnh đạo doanh nghiệp, mức lãi suất khoảng 12% mới được xem là ngưỡng có thể giúp họ duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh bình thường.

Bên cạnh vấn đề tài chính, tình trạng thiếu hụt lao động trầm trọng và sự chậm trễ trong việc triển khai các giải pháp công nghệ mới cũng là những nút thắt khó tháo gỡ. Ngành xây dựng, vốn là một trong những động lực chính, đã rơi vào trạng thái đóng băng trong quý đầu năm do các điều kiện tín dụng bị siết chặt và chi phí vật liệu tăng cao. Điều này kéo theo sự sụt giảm dây chuyền trong ngành bán lẻ khi chi tiêu của người dân bị hạn chế đáng kể.

Mặc dù có những dự báo lạc quan về sự phục hồi nhẹ trong quý 2 nhờ giá dầu tăng, nhưng triển vọng dài hạn vẫn còn nhiều mây mờ. Nga hiện vẫn nỗ lực duy trì vị thế nhà xuất khẩu lớn về kim loại, phân bón và ngũ cốc, nhưng khả năng cạnh tranh đang bị đe dọa bởi sự biến động của đồng Rúp mạnh. Giới quan sát cho rằng, nếu không có những thay đổi đột phá trong cấu trúc kinh tế, đà sụt giảm này có thể sẽ còn kéo dài và gây ra những hệ lụy sâu rộng hơn.

Theo: CafeF

Từ Khóa: