TEHRAN – Tổ chức Năng lượng Nguyên tử Iran (AEOI) cáo buộc quân đội Mỹ phóng tên lửa vào công trường xây dựng nhà máy điện hạt nhân Darkhovin ở miền nam nước này, đồng thời yêu cầu Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) lên án vụ việc.
- Dịch H5N1 bùng phát tại xã Hùng Châu, Nghệ An tiêu hủy gần 17.000 con gia cầm
- FIFA thu về 15 tỉ USD từ World Cup 2026, vượt xa mục tiêu ban đầu
- Lũ quét ở Mường Than làm 4 người chết, gây thiệt hại 190 tỷ đồng
Theo AEOI, vụ tấn công xảy ra vào khoảng 3h39 rạng sáng Chủ nhật (19/7), nhằm vào khu vực đang xây dựng nhà máy, gần biên giới Iraq. Cơ quan này cho rằng mục tiêu của Washington là cản trở chương trình phát triển hạt nhân hòa bình và tiến bộ khoa học của Iran.
AEOI gọi vụ việc là “hành động hung hăng” và “vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế”. Cơ quan này nhấn mạnh cơ sở Darkhovin “hoàn toàn chịu sự giám sát và bảo vệ của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) theo Thỏa thuận Bảo vệ Toàn diện giữa Iran và Cơ quan” – một chi tiết cho thấy khoảng cách giữa cam kết bảo vệ trên giấy tờ và thực tế cuộc tấn công vừa xảy ra.
Iran cho rằng việc nhắm vào một cơ sở hạt nhân đang được IAEA giám sát đã vi phạm Hiến chương Liên Hợp Quốc, Quy chế IAEA cũng như các nghị quyết của Đại hội đồng IAEA về bảo vệ các cơ sở hạt nhân phục vụ mục đích hòa bình. Tehran kêu gọi Tổng Giám đốc IAEA có phản ứng rõ ràng, lên án cuộc tấn công và thực hiện đầy đủ trách nhiệm theo quy định quốc tế.
Cùng ngày, xung đột lan sang các nước láng giềng Vùng Vịnh. Bộ Điện, Nước và Năng lượng Tái tạo Kuwait cho biết một nhà máy điện và khử muối của nước này bị Iran tấn công lần thứ hai chỉ trong hai ngày, gây hỏa hoạn tại nhiều tổ máy phát điện và buộc giới chức kích hoạt phương án khẩn cấp để duy trì ổn định hệ thống điện.
Kuwait là quốc gia phụ thuộc khoảng 90% nhu cầu nước ngọt vào các nhà máy khử mặn, nên thường xuyên là mục tiêu bị nhắm đến kể từ khi chiến sự Tehran – Washington leo thang. Cùng thời điểm, quân đội Jordan cho biết hệ thống phòng không đã đánh chặn ba tên lửa của Iran, một tên lửa khác rơi xuống khu vực trống và không gây thương vong hay thiệt hại.
Còi báo động cũng vang lên tại thành phố cảng Aqaba sau khi quân đội Israel thông báo Iran phóng tên lửa về phía khu vực này; người dân địa phương cho biết nghe thấy nhiều tiếng nổ được cho là từ hoạt động đánh chặn. Bất chấp các cuộc tấn công, AEOI tuyên bố những hành động như vậy “sẽ không tạo ra sự gián đoạn trong ý chí sắt đá của Iran, mà thay vào đó sẽ củng cố quyết tâm của các chuyên gia hạt nhân, tiếp tục theo đuổi mục tiêu phát triển công nghệ và tự chủ” – phản ứng đặt ra câu hỏi về việc liệu các cơ chế bảo vệ quốc tế hiện có còn đủ sức ràng buộc trong bối cảnh xung đột tiếp tục mở rộng hay không.
Bạch Xoan (tổng hợp)