Ảnh vệ tinh tháng 6 và tháng 7 cho thấy Iran đang khôi phục các địa điểm hạt nhân Parchin và núi Pickaxe, từng bị Mỹ và Israel không kích nhiều lần.

Các cuộc không kích của Mỹ và Israel đã đánh trúng những địa điểm này trong các chiến dịch hồi tháng 6 năm ngoái và tháng 3 năm nay. Nay, theo phân tích của Viện Khoa học và An ninh Quốc tế, hoạt động sửa chữa đang diễn ra tại chính những nơi từng bị phá hủy, đặt ra câu hỏi về việc Iran có tuân thủ cam kết giữ nguyên trạng hay không.

Tại địa điểm Taleghan 2 trong tổ hợp quân sự Parchin, nơi các chuyên gia tin rằng từng lưu trữ vật liệu nổ dành cho vũ khí hạt nhân, ảnh vệ tinh ghi nhận trình tự rõ ràng: các tấm che tạm thời được đặt lên hố bom, sau đó thay bằng lưới che vài tuần sau, rồi xe bồn trộn bê tông xuất hiện. Chuỗi diễn biến này cho thấy Iran có thể đang chuẩn bị lấp các hố bom để khôi phục cơ sở.

Taleghan 2 từng bị phá hủy trong không kích của Israel vào tháng 10/2024, được xây dựng lại, rồi bị đánh trúng thêm hai lần vào tháng 3. Tại cơ sở ngầm núi Pickaxe, xe xây dựng cũng được ghi nhận di chuyển ra vào khu vực. Iran hiện chưa lên tiếng về những hình ảnh này.

Nếu được xác nhận, hoạt động cải tạo có thể bị coi là vi phạm Bản ghi nhớ (MOU) vừa ký kết giữa Mỹ và Iran, vốn yêu cầu Iran duy trì nguyên trạng tại tất cả các địa điểm hạt nhân. Trong khi đó, ảnh vệ tinh không cho thấy hoạt động sửa chữa nào tại các cơ sở Isfahan, Fordow, Natanz.

Bên cạnh các địa điểm hạt nhân, Iran cũng đang sửa chữa các căn cứ tên lửa bị hư hại. Tại căn cứ không quân Tabriz, một hố bom trên đường băng đang được lấp bằng bê tông — cùng loại dấu hiệu khôi phục như đã thấy ở Taleghan 2.

Mỹ và Iran đạt thỏa thuận ngừng bắn tạm thời từ tháng 4 và ký biên bản ghi nhớ vào giữa tháng trước nhằm đóng băng xung đột, tạo điều kiện đàm phán. Tuy nhiên, các hoạt động thù địch vẫn thi thoảng nổ ra: quân đội Mỹ tuần này xác nhận thực hiện hai đợt tấn công Iran, gọi đó là “sự trừng phạt” cho việc Iran nổ súng vào tàu thương mại qua eo biển Hormuz. Ông Trump tuyên bố thỏa thuận ngừng bắn đã kết thúc, dù Mỹ vẫn sẵn sàng đàm phán.

Vũ Quyến (tổng hợp).

Từ Khóa: