Việc Mỹ bắt giữ Tổng thống Maduro khiến kinh tế Venezuela đối mặt bất định sâu sắc, khi dầu mỏ bị kiểm soát và trừng phạt chưa được nới lỏng.

Washington siết quyền bán dầu của Caracas

Nền kinh tế Venezuela đang đứng trước giai đoạn khó lường. Nguyên nhân xuất phát từ việc Mỹ bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro. Các tác động lan rộng trên nhiều lĩnh vực.Câu hỏi trọng tâm là tác động kinh tế sau khi ông Maduro bị phế truất. Các nhà phân tích cho rằng câu trả lời chưa rõ ràng. Nhiều yếu tố cùng lúc chi phối diễn biến. Các yếu tố gồm chính sách trừng phạt của Mỹ. Quan hệ Washington với chính quyền mới cũng rất quan trọng. Nguồn thu dầu mỏ giữ vai trò then chốt.

Sau vụ bắt giữ hôm thứ Bảy, Mỹ liên tục đưa ra thông báo về dầu mỏ Venezuela. Các quyết định được triển khai nhanh chóng. Chính quyền Tổng thống Donald Trump tuyên bố kiểm soát bán dầu Venezuela vô thời hạn. Quyết định đi kèm cảnh báo áp đặt hậu quả bổ sung. Bộ trưởng Năng lượng Chris Wright cho biết Mỹ tiếp thị dầu bị trừng phạt. Lượng dầu này bị tồn kho do lệnh cấm xuất khẩu.

Washington dự kiến kiểm soát mọi giao dịch bán dầu tương lai. Doanh thu được giữ tại Bộ Tài chính Mỹ. Sau đó, Mỹ sẽ chia sẻ với Venezuela. Tuy nhiên, tỷ lệ chia sẻ chưa được công bố. Caracas chưa thể dự báo nguồn ngân sách nhận được. Điều này khiến kế hoạch tài chính bị đình trệ. Một thỏa thuận khác cho phép xuất khẩu dầu trị giá 2 tỷ USD. Venezuela bàn giao 30 đến 50 triệu thùng dầu bị trừng phạt.

Triển vọng dài hạn vẫn mờ mịt

Theo bà Rachel Ziemba, Mỹ có thể nới lỏng trừng phạt nhập khẩu dầu. Việc nhập khẩu vốn và thiết bị cũng được cân nhắc. Ông Trump cho rằng doanh nghiệp Mỹ sẵn sàng đầu tư lớn. Giấy phép riêng có thể được cấp cho các công ty. Dòng vốn có thể quay lại Venezuela. Hiện sản lượng dầu chỉ gần 1 triệu thùng mỗi ngày. Mức này thấp xa đỉnh lịch sử. Phục hồi sản xuất cần thời gian dài. Bà Ziemba nhận định Mỹ vẫn giữ một số trừng phạt. Một phần dầu có thể xuất khẩu hạn chế. Doanh thu chia sẻ vẫn chưa rõ ràng. Bà Cynthia Arnson cho rằng kỳ vọng đầu tư ồ ạt là không thực tế. Các công ty cần môi trường ổn định. Venezuela hiện chưa đáp ứng điều kiện đó.

Theo ông Tim Hunter, chi tiêu xã hội chiếm 78% ngân sách Venezuela. Việc thiếu nguồn thu sẽ tạo hiệu ứng dây chuyền nguy hiểm. Giá hàng thiết yếu tại Venezuela đã tăng mạnh. Người dân bắt đầu chịu áp lực đời sống rõ rệt. Nguy cơ bất ổn xã hội gia tăng. Ông Benjamin Radd nhấn mạnh vai trò dầu mỏ với phục hồi kinh tế. Tuy nhiên, ngành dầu cần đầu tư hạ tầng lớn. Quá trình này kéo dài nhiều năm. Cấu trúc chính quyền hiện chưa thay đổi đáng kể. Tính chính danh vẫn là dấu hỏi lớn. Tương lai kinh tế Venezuela còn nhiều bất định.

Theo: Khai Mở