Thanh tra Chính phủ xác định Thanh Hóa còn 1.021 cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp, với hơn 2,7 triệu m² đất chưa được xử lý. Trong số này, 413 cơ sở chưa có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; đáng chú ý, số liệu Sở Tài chính báo cáo còn thấp hơn thực tế 86 cơ sở.

Chiều 24/8, Phó Tổng Thanh tra Chính phủ Nguyễn Văn Cường ký Kết luận thanh tra số 469/KL-TTCP về việc quản lý, xử lý cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp đơn vị hành chính tại Thanh Hóa.

Theo kết luận, đến tháng 6/2026, toàn tỉnh còn 1.021 cơ sở, tổng diện tích đất 2.715.938m² và diện tích sàn 509.189m² cần tiếp tục sắp xếp, xử lý. UBND tỉnh đã có quyết định xử lý 543 cơ sở, trong khi 478 cơ sở chưa có phương án.

Con số này cao hơn 19 cơ sở so với số liệu Tỉnh ủy Thanh Hóa công bố hồi tháng 3/2026. Đáng chú ý hơn, báo cáo Sở Tài chính gửi Bộ Tài chính tháng 4/2026 thấp hơn kết quả thanh tra tới 86 cơ sở.

Đợt thanh tra được thực hiện trong bối cảnh các địa phương hoàn tất sắp xếp đơn vị hành chính, chuyển sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Thanh tra Chính phủ cũng tiến hành kiểm tra tại một số địa phương, bộ, ngành khác.

Tại Thanh Hóa, đoàn thanh tra do ông Quách Lê Truyền, Phó Cục trưởng Cục II – Thanh tra Chính phủ, làm trưởng đoàn, rà soát dữ liệu từ tháng 3/2025 đến tháng 4/2026.

Kết quả cho thấy 413 cơ sở chưa có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Ngoài ra, 132 cơ sở tăng diện tích, 158 cơ sở giảm diện tích so với hồ sơ được giao; 290 cơ sở có sự không thống nhất giữa hồ sơ tài sản công, hồ sơ địa chính và hiện trạng sử dụng.

Đặc biệt, 6 cơ sở với tổng diện tích hơn 4.400m² bị phát hiện có tình trạng lấn chiếm, chồng lấn hoặc sử dụng đất trái phép.

Hơn 1.000 cơ sở chờ xử lý, tài sản công bị bỏ trống

Đáng chú ý, trong 1.021 cơ sở nói trên có 111 cơ sở đang bỏ trống, với tổng diện tích 222.321m², tương đương gần 31 sân bóng đá tiêu chuẩn.

Trong số này, 53 cơ sở được đánh giá có vị trí thuận lợi, có thể khai thác. Ngược lại, 58 cơ sở còn lại chủ yếu là trường học, điểm trường ở khu vực nông thôn, miền núi, nơi hạ tầng hạn chế và giá trị thương mại thấp.

Như vậy, bài toán của Thanh Hóa không chỉ nằm ở số lượng cơ sở chưa được xử lý, mà còn ở chất lượng dữ liệu và khả năng đưa tài sản công vào sử dụng hiệu quả.

Một vấn đề khác được Thanh tra Chính phủ chỉ ra là sự chênh lệch ngay trong số liệu quản lý. Khi cơ quan chuyên môn báo cáo thiếu 86 cơ sở so với thực tế thanh tra, việc đánh giá quy mô tài sản dôi dư và xây dựng phương án xử lý cũng khó bảo đảm đầy đủ.

Theo bà Đỗ Thị Loan, Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HOREA), được báo Người Lao Động dẫn lời, hàng nghìn cơ sở nhà, đất dôi dư trên cả nước có thể trở thành nguồn lực cho nhà ở xã hội, trường học, bệnh viện và hạ tầng công cộng nếu được bố trí, sử dụng hợp lý.

Điều kiện trước hết vẫn là số liệu phải đầy đủ, minh bạch. Nếu tài sản chưa được thống kê chính xác, việc xử lý tiếp theo khó tránh khỏi khoảng trống trong quản lý.

Từ 1.021 cơ sở cần tiếp tục sắp xếp đến 478 cơ sở chưa có phương án, cùng 413 nơi chưa có sổ đỏ, khối lượng công việc phía trước của Thanh Hóa vẫn còn lớn. Nhưng trước khi tài sản công được khai thác, bài toán cần giải quyết đầu tiên là xác định đúng tài sản, đúng hiện trạng và đúng hồ sơ pháp lý.

Đỗ Vân (tổng hợp)

Từ Khóa: