Site icon MUC News

Trái Đất quay chậm lại khiến ngày dài thêm do biến đổi khí hậu

Bien- đoi- khi- hau

Khi một lượng lớn băng tan hoặc nước di chuyển từ đất liền ra đại dương, sự cân bằng của Trái Đất thay đổi, khiến trục quay của Trái Đất dịch chuyển nhẹ - một chuyển động được gọi là chuyển động cực. Vì thế, ngày kéo dài ra một chút. (Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí).

Biến đổi khí hậu làm nước biển dâng khiến Trái Đất quay chậm, ngày dài thêm 1,33 mili giây mỗi thế kỷ theo nghiên cứu của chuyên gia Thụy Sĩ mới đây.

Biến đổi khí hậu và hiện tượng ngày trên hành tinh dài ra

Theo các nhà địa vật lý tại Viện Công nghệ Liên bang Thụy Sĩ Zurich, hiện tượng Trái đất quay chậm lại đang diễn ra với tốc độ chưa từng thấy. Nguyên nhân chính được xác định là do biến đổi khí hậu khiến các sông băng tan chảy và các tảng băng ở hai cực thu hẹp dần. Khi một lượng lớn nước di chuyển từ đất liền ra đại dương, sự cân bằng của hành tinh bị thay đổi, khiến trục quay dịch chuyển nhẹ, tạo ra hiện tượng được gọi là chuyển động cực.

Để giải thích hiện tượng này, nhà địa chất học Mostafa Kiani Shahvandi ví Trái đất như một vận động viên trượt băng nghệ thuật. Khi vận động viên thu tay sát cơ thể, họ sẽ quay nhanh hơn, nhưng khi duỗi thẳng tay ra xa, tốc độ xoay sẽ ngay lập tức giảm xuống. Tương tự, việc khối lượng nước tập trung ở hai cực bắt đầu dịch chuyển về phía xích đạo đã tạo ra lực cản khiến hành tinh quay chậm lại. Điều này dẫn đến kết quả tất yếu là độ dài của một ngày trên hành tinh đang kéo dài ra một chút so với trước đây.

Mặc dù hầu hết mọi người đều mặc định một ngày kéo dài đúng 24 giờ, nhưng thực tế thời gian này luôn biến động vì nhiều yếu tố địa vật lý. Tuy nhiên, tốc độ tăng hiện tại của thời gian trung bình mỗi ngày thêm 1,33 mili giây mỗi thế kỷ là một ngoại lệ đáng lo ngại. Các nghiên cứu về thành phần hóa học của hóa thạch cho thấy tốc độ này là chưa từng có trong ít nhất 3,6 triệu năm qua,. Sự thay đổi này minh chứng cho sức ảnh hưởng khổng lồ của con người lên các quy luật tự nhiên vốn đã ổn định từ rất lâu.

Biến đổi khí hậu đe dọa sự chính xác của định vị không gian

Độ dài ngày thay đổi dù chỉ vài mili giây nhưng lại đang gây ra những vấn đề phức tạp trong nhiều lĩnh vực kỹ thuật cao. Giáo sư Benedikt Soja nhấn mạnh rằng các hệ thống định vị không gian chính xác hiện nay đòi hỏi thông tin cực kỳ khớp về sự tự quay của Trái đất để hoạt động hiệu quả. Nếu nhịp quay của hành tinh tiếp tục biến động không ổn định, các phép tính toán về tọa độ và thời gian sẽ gặp sai số lớn. Điều này đe dọa đến độ tin cậy của các hệ thống vệ tinh và viễn thông mà nhân loại đang phụ thuộc hàng ngày.

Đáng kinh ngạc hơn, các nhà khoa học dự báo rằng biến đổi khí hậu có thể gây ra ảnh hưởng đến độ dài ngày lớn hơn cả lực hấp dẫn từ Mặt trăng vào cuối thế kỷ này. Thông thường, lực hấp dẫn của Mặt trăng là yếu tố chính chi phối việc Trái đất quay chậm lại trong hàng triệu năm qua qua các quá trình thủy triều,. Tuy nhiên, sự tan băng nhanh chóng đang tạo ra một lực cản vật lý mới làm chậm vòng quay tự nhiên nhanh hơn bất kỳ yếu tố địa chất nào khác,. Hệ quả là hành tinh không chỉ nóng lên mà còn mất đi sự ổn định trong chuyển động quay tự thân vốn có.

Để đi đến những kết luận này, nhóm nghiên cứu đã áp dụng thuật toán học sâu xác suất để mô hình hóa các hiện tượng vật lý của mực nước biển dâng. Họ phát hiện ra rằng chưa bao giờ mực nước biển dâng lên nhanh như trong giai đoạn từ năm 2000 đến 2020. Chỉ có một lần duy nhất cách đây khoảng 2 triệu năm, tốc độ thay đổi độ dài ngày có sự biến chuyển gần tương đương hiện tại. Những dữ liệu này là hồi chuông cảnh báo về việc con người đang can thiệp thô bạo vào sự vận hành của Trái đất, buộc khoa học phải tìm cách thích nghi.

Theo: Báo Dân trí