Nhóm nghiên cứu do nhà thiên văn học Paul Robertson thuộc Đại học California, Irvine (Mỹ) dẫn đầu xác định hành tinh GJ 3378b nằm ở khoảng cách phù hợp để nước có thể tồn tại trên bề mặt.

Hành tinh này xoay quanh sao lùn đỏ GJ 3378, được phát hiện lần đầu năm 2024 và thuộc nhóm siêu Trái Đất. Kết luận mới, dựa trên dữ liệu quan sát bổ sung, vừa được công bố trên chuyên san The Astrophysical Journal.

GJ 3378b lớn hơn Trái Đất nhưng vẫn đủ nhỏ để giữ cấu tạo đá tương tự. Số liệu về khối lượng của hành tinh, ban đầu được tính gấp 5,3 lần Trái Đất, nay được điều chỉnh xuống còn 2,3 lần — và chính con số mới này đưa GJ 3378b vào đúng vùng có thể duy trì nước ở dạng lỏng quanh sao trung tâm.

Khoảng cách 25 năm ánh sáng, nếu đặt cạnh quy mô thật của Dải Ngân hà vốn trải rộng tới 100.000 năm ánh sáng, không xa như con số ban đầu khiến người ta hình dung. Ông Robertson gọi đây là “phát hiện đáng chú ý”, đồng thời xếp GJ 3378b vào số ít ngoại hành tinh giống Trái Đất nhất từng được ghi nhận trong phạm vi 33 năm ánh sáng quanh hệ mặt trời.

Cách tiếp cận của nhóm nghiên cứu không dựa trên suy đoán mà theo hai tiêu chí cụ thể. “Phương châm của chúng tôi là “hãy lần theo dấu vết của nước””, ông giải thích, vì mọi dạng sống trên Trái Đất được biết đến đều cần đến nước để tồn tại. Tiêu chí thứ hai là cấu tạo đá của hành tinh, đặc điểm mà Trái Đất hiện vẫn là ví dụ duy nhất đã được kiểm chứng có sự sống.

Hai điều kiện đó lý giải vì sao GJ 3378b thu hút giới khoa học hành tinh, nhưng chúng chỉ là dấu hiệu chứ chưa phải bằng chứng của sự sống. Việc khối lượng hành tinh từng bị tính sai gần gấp đôi cũng cho thấy dữ liệu về các ngoại hành tinh xa xôi vẫn còn nhiều điều cần được xác nhận thêm trước khi đưa ra kết luận cuối cùng.

Phạm Mai (tổng hợp)