Một nghiên cứu theo dõi gần 40.000 người trưởng thành tại Mỹ trong 10 năm cho thấy thời điểm uống cà phê trong ngày quyết định phần lớn lợi ích sức khỏe mà thức uống này mang lại.
- Khách qua đêm tại nhà dân phải khai báo: Ai thông báo và khi nào?
- Cầu Mô Vĩnh 80 tỷ đồng ở Nghệ An vẫn chờ đường dẫn hai đầu
- Thái Nguyên dẫn đầu cả nước về vốn FDI mới sáu tháng đầu năm
Kết quả được công bố trên Tạp chí Tim mạch châu Âu (European Heart Journal) và được The Mirror đăng tải, dựa trên dữ liệu của những người tham gia chưa mắc bệnh tim mạch hay tuần hoàn khi bắt đầu theo dõi. Nghiên cứu bao gồm cả người dùng cà phê chứa caffeine và loại không chứa caffeine, nhằm tách riêng tác động của thời điểm sử dụng khỏi bản thân chất caffeine.
Nhóm uống cà phê chủ yếu vào buổi sáng ghi nhận nguy cơ tử vong do bệnh tim mạch thấp hơn 31% so với nhóm không uống. Nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân ở nhóm này cũng giảm khoảng 16%. Ngược lại, nhóm uống cà phê rải rác suốt cả ngày không cho thấy khác biệt đáng kể nào so với người không dùng cà phê — con số này là phần cho thấy rõ nhất khoảng cách giữa “uống cà phê” nói chung và “uống cà phê đúng lúc”.
Các nhà nghiên cứu lý giải rằng cà phê dùng vào cuối ngày có thể làm xáo trộn nhịp sinh học, từ đó làm suy giảm lợi ích tiềm năng của nó. Uống trước buổi trưa lại trùng với thời điểm các yếu tố gây viêm trong cơ thể hoạt động mạnh hơn, nên các hợp chất chống viêm trong cà phê có điều kiện phát huy tác dụng rõ rệt hơn.
Ngoài phạm vi tim mạch, dữ liệu tổng hợp từ nhiều nghiên cứu khác cũng ghi nhận một loạt liên hệ tích cực khi dùng cà phê ở mức vừa phải: hỗ trợ hệ vi sinh đường ruột, giảm nguy cơ đái tháo đường type 2, và làm chậm quá trình suy giảm nhận thức liên quan đến Parkinson hay Alzheimer. Cà phê cũng được liên hệ với việc kiểm soát cân nặng, giảm nguy cơ trầm cảm, và giảm nguy cơ tử vong do bệnh gan.
Tuy nhiên, những con số này đi kèm giới hạn cụ thể. Người trưởng thành được khuyến nghị không vượt quá 400mg caffeine mỗi ngày, tương đương khoảng 3–4 tách cà phê, vì lạm dụng có thể gây bồn chồn, tim đập nhanh hoặc mất ngủ.
Cách pha chế cũng ảnh hưởng đến hiệu quả thực tế. Thêm nhiều đường làm tăng lượng calo nạp vào, kéo theo nguy cơ tăng cân và các bệnh chuyển hóa; người không dung nạp lactose nên chọn cà phê đen hoặc sữa thực vật để tránh đầy bụng, khó tiêu. Dùng cà phê vào buổi tối, bất kể pha theo cách nào, vẫn có thể khiến giấc ngủ khó đến hoặc không sâu, đặc biệt với người nhạy cảm với caffeine.
Phạm Mai (tổng hợp)